Chìm trong thế giới cô đơn của “Người tình Sputnik”

Hải Hoàng,  

Đọc “Người tình Sputnik” ta cảm thấy như bị cuốn của ngôn từ đẹp và quyến rũ đến khôn cưỡng nhưng lại rất cô đơn và buồn thảm...

Tên sách: Người tình Sputnik

Tác giả: Haruki Murakami

Dịch giả: Ngân Xuyên

NXB Hội Nhà Văn

Giá bìa: 45.000

 
“Vì sao mọi người cứ phải cô đơn như thế này? Mục đích của nó là gì? Hàng triệu con người trên thế giới này, tất cả đều đang mong mỏi khát khao, đang tìm kiếm những người khác để thỏa mãn mình nhưng lại tự họ cô lập họ, vì sao? Có phải Trái đất sinh ra chỉ để nuôi dưỡng sự cô đơn của con người?”.
 
Những câu hỏi đó dường như được lặp đi lặp lại và trở thành nội dung xuyên suốt câu chuyện của Haruki Murakami. Thế giới của “Người tình Sputnik” có gì đó giống với “Rừng Nauy” hay “Phía Nam biên giới, phía Tây Mặt trời”, những câu chuyện mà mỗi khi đọc là một lần lạc bước vào một không gian rộng mênh mông, ảm đạm, phảng phất chút thê lương huyễn hoặc, nhuốm màu sương khói và lênh láng nỗi buồn.
 

Trong thế giới ấy, có những con người tưởng chừng như gắn bó với nhau, tưởng chừng như yêu nhau đến đắm say cuồng nhiệt, nhưng cuối cùng vẫn cứ là những cái tôi bị phân cách trong dòng chảy xô bồ của cuộc sống. Và có lẽ, sau tất cả, điều gắn kết duy nhất giữa họ lại trở lại nguyên hình một nỗi cô đơn tự sâu thẳm đáy lòng.

Trong người tình Sputnik, đó là cô nàng Sumire có đôi chút kì quái, ôm mộng viết tiểu thuyết và trở thành nhà văn vĩ đại, một cô nàng không hề có hứng thú với đàn ông và yêu say đắm một người đàn bà khác;  Là thầy giáo tiểu học K. – người dẫn truyện – cũng là người yêu Sumire tha thiết nhưng không được đáp lại; Là Miu – một nữ doanh nhân xinh đẹp – người mà Sumire yêu nhưng lại không thể mở lòng.

Ba con người ấy gắn kết với nhau bằng một mối quan hệ kì lạ, giống như một trò chơi đuổi bắt không có điểm dừng, một trò chơi với nhiều dằn vặt và đau khổ. Nhưng rồi, sau tất cả, họ lại quay về và đối mặt với nỗi cô đơn của chính mình. Cho dù họ đi đâu, làm gì, nỗi cô đơn vẫn luôn đứng nguyên ở đó, như một bóng tối u ám và buồn tẻ bao trùm lên nội tâm con người trong thế giới hiện đại.
 

Với “Người tình Sputnik”, một lần nữa, Murakami đã chứng tỏ khả năng điêu luyện trong việc mô tả tâm lý con người. Một ngòi bút hiếm hoi đào sâu và bóc tách mọi tầng lớp cảm xúc và những suy nghĩ hỗn tạp trong thế giới. Chuyển nó thành dòng chảy văn chương cuồn cuộn mãnh liệt, sẵn sàng cuốn lấy bất cứ người đọc nào một khi đã bắt đầu lật giở những trang sách.

Trong thế giới ấy cơ hồ khó nắm bắt, nhưng có lẽ chỉ cần đi miên man bên ngoài là đã đủ cảm thấy “lạnh xương sống”, và một khi đã thấu hiểu thì sẽ say mê, ám ảnh. Lối viết văn như muốn làm kiệt sức tâm trí người đọc ấy không có chỗ dành cho những hời hợt bên ngoài, cũng không có chỗ để dành cho những lời lẽ hoa mĩ được đánh bóng rỗng tuếch, nó đòi hỏi người đọc phải tư duy, phải nhập cuộc và khám phá.
 

Có thể “Người tình Sputnik” không phải là câu chuyện mà đọc một lần là có thể hiểu được toàn bộ, nhưng nó lại chứa đựng sức hấp dẫn đủ để những ai từng say mê và yêu quý văn chương Murakami quay lại lần thứ hai, lần thứ ba... Với mỗi lần quay lại ấy, một tầng ý nghĩa khác lại được mở ra, tươi mới và hấp dẫn.

Đến với “Người tình Sputnik”, người đọc còn được chiêm ngưỡng một thế giới đầy quyến rũ của ngôn ngữ, thông qua cách miêu tả nhân vật, thông qua những ẩn dụ về nỗi cô đơn trong nội tâm con người. Ngôn ngữ, khi thì cuồn cuộn chảy như thác lũ, khi lại hiền hòa và mềm mượt như một bài thơ.
 
Ở đó, ngay cả một chi tiết nhỏ nhất cũng toát lên vẻ thanh tao, đẹp đẽ: “Miu bỏ một quả ôliu vào miệng, lấy ngón tay nhặt cái hột và duyên dáng bỏ vào gạt tàn, như nhà thơ đang đặt dấu chấm câu cho đúng chỗ”.
 
“Người tình Sputnik” cũng lần đầu tiên đi vào khai thác đề tài đồng tình nữ với nhiều bí ẩn: những góc khuất trong tâm hồn, những ám ảnh về sex... tất cả sẽ dần dần được hé lộ một cách tự nhiên, không khiên cưỡng và đi thẳng vào lòng người.
 
Điểm cuối cùng cũng là điểm bắt đầu, chắc hẳn không ít người đọc sẽ thắc mắc tại sao tên câu chuyện lại là “Người tình Sputnik”. Cái tên ấy liệu có phải chỉ là một câu nói nhầm vu vơ trong cuộc chuyện trò của Miu và Sumire hay còn mang hàm ý sâu xa hơn?
 
Một ẩn dụ về cuộc sống con người trong thế giới hiện đại? Như nhân vật K. – người dẫn truyện đã từng nhắm mắt và tưởng tượng về những thế hệ đời sau của vệ tinh Sputnik đang bay quanh Trái đất và chỉ có trọng lực là mối liên kết duy nhất với hành tinh này:

“Những linh hồn đơn độc bằng kim loại bay trong bóng tối vũ trụ không có gì ngăn trở, chúng gặp nhau, lướt qua nhau và rẽ theo các hướng khác nhau, không bao giờ gặp lại. Không một lời trao đổi. Không một lời hứa hẹn...”. Phải chăng đó cũng chính là một phần thế giới mà chúng ta đang sống? Câu trả lời để dành cho bạn đọc.

Tags:

NỔI BẬT TRANG CHỦ