“Ngẫu hứng” thu phí nhà chung cư

Những “lình xình” trong việc áp mức thu phí dịch vụ ở tòa nhà Keangnam những ngày vừa qua, cũng như nhiều bất đồng về vấn đề này ở nhiều tòa chung cư khác, suy cho cùng là do khung giá do cấp có thẩm quyền phê duyệt, ban hành còn nhiều bất cập.

Phí dịch vụ thu vô tội vạ

Theo thống kê của Sở Xây dựng Hà Nội, toàn thành phố hiện có khoảng 100 chung cư thuộc quản lý của nhiều pháp nhân. Và có lẽ, chính sự đa dạng này mà cách thức thu phí dịch vụ ở mỗi chung cư cũng khác nhau.

Thường có hai dạng áp mức phí dịch vụ. Một, là đơn vị quản lý chung cư hàng tháng phải chi phí cho công tác quản lý, sau đó “bổ” đầu hộ dân để thu. Dạng thứ hai là bao cấp một phần chi phí, thông qua việc khai thác kinh doanh hạ tầng của chung cư. Ở hai dạng thu phí này còn có nhiều hình thức “phụ thu” khác. Có tòa chung cư 9 tầng ở mặt đường Nguyễn Trãi, quận Thanh Xuân khi phóng viên ANTĐ đến tìm hiểu thì được biết người dân ở đây phải trả mức phí 500.000- 600.000 đồng/tháng, bao gồm chi phí vận hành, bảo trì thang máy, phí bảo vệ và làm vệ sinh khu vực công cộng trong, ngoài căn hộ; phí gửi xe máy, xe đạp… Gần chung cư 9 tầng này là một tòa nhà của một pháp nhân khác, người dân còn phải “gánh” cả khoản “phụ phí” bơm nước, với số tiền 600 đồng/m3… Tình trạng thu phí dịch vụ một cách “ngẫu hứng” còn xảy ra đối với 2 chung cư được xếp hạng “cao cấp” trên đường Nguyễn Chí Thanh. Ngoài các khoản phí “bắt buộc” nêu trên, người dân ở hai khu chung cư này còn phải tham gia đấu thầu vị trí đỗ xe ô tô, với mức giá ở vị trí đẹp lên đến 1 triệu đồng/tháng.

Trong bối cảnh “loạn” mức phí dịch vụ này, thì việc có nơi thu phí dịch vụ thấp cũng gặp phải sự… phản ứng nhất định của người dân. Đó là các chung cư thuộc hệ thống quản lý của Công ty TNHH nhà nước một thành viên Dịch vụ nhà ở và khu đô thị (thuộc Tập đoàn Phát triển nhà và đô thị). Theo tìm hiểu của chúng tôi, hệ thống các chung cư của doanh nghiệp này đang được áp dụng đồng bộ mức phí dịch vụ là 90.000 đồng/tháng cho tất cả các căn hộ. Mức phí được đánh giá là “rẻ” nhất Hà Nội này vốn đang được đơn vị quản lý nhà hỗ trợ một phần.

Tuy nhiên như nhận xét của ông Khương Ngọc Vương, trú ở phòng 818, nhà K1 khu đô thị Việt Hưng, quận Long Biên, thì “rẻ nhưng không có nghĩa đã công bằng”. Quan điểm của ông Vương cho rằng, các căn hộ của chung cư có diện tích khác nhau, nhỏ thì 70m2, lớn lên đến 100m2, rồi vị trí các căn hộ cũng khác nhau. “Diện tích sử dụng rộng hơn phải trả phí dịch vụ nhiều hơn, chứ sao lại đồng đều như những hộ diện tích bé”, ông Vương nói. Đồng quan điểm với ông Vương, chị Trần Thu Nga, trú ở nhà K6 khu đô thị Việt Hưng cho rằng: “Cách thức thu phí dịch vụ theo căn hộ như hiện nay là không hợp lý. Nó chưa tạo được ý thức giữ gìn môi trường, cảnh quan của người dân đối với khu chung cư”.

Cần áp dụng linh hoạt

Những rối rắm xung quanh khoản thu phí dịch vụ ở các khu chung cư trong thời gian qua có thể nói đã có hướng tháo gỡ, bằng việc ngày 29-9-2011, UBND TP Hà Nội đã ban hành Quyết định số 4520 phê duyệt đề án giá dịch vụ nhà chung cư và ban hành giá trần giá dịch vụ nhà chung cư trên địa bàn Hà Nội. Theo đó, phí quản lý nhà chung cư có 3 mức giá, gồm mức thấp nhất là 2.400 đồng/m2/tháng (áp dụng cho chung cư không có thang máy); mức hai: 3.100 đồng/m2/tháng (áp dụng cho chung cư có thang máy ở mức thiết yếu) và mức ba: 4.000 đồng/m2/tháng (áp dụng cho nhà chung cư có thang máy, mức mở rộng).

Quyết định 4520 có thể coi là “cây gậy pháp lý” hữu hiệu trong bối cảnh “loạn” giá phí dịch vụ ở các khu chung cư như hiện nay. Tuy nhiên theo đánh giá của những người trong cuộc, cần sự cụ thể và linh hoạt hơn nữa trong việc tính toán và áp mức giá sàn, giá trần đối với người dân. Mỗi mức giá đưa ra cần đáp ứng các tiêu chí vừa giúp các đơn vị quản lý chung cư có đủ kinh phí đảm bảo điều kiện, môi trường, an ninh ở mỗi khu nhà; vừa phải hợp lý, tương thích với điều kiện dịch vụ cung cấp để có được sự đồng thuận của người dân, và đúng với các quy định của pháp luật. Có như vậy mới tránh được những tranh chấp không đáng có giữa người dân và các đơn vị quản lý chung cư.