Rau quả Trung Quốc đội lốt hàng nội

Tỏi tép lớn của Trung Quốc đã trở nên phổ biến, mua tỏi ta loại tép nhỏ ngày càng khó. Ảnh: M.T

Từ lâu, những thắc mắc về an toàn của rau củ quả Trung Quốc đã được người tiêu dùng nêu ra. Nhưng trả lời chất vấn của Quốc hội hôm 11.11 về 24,5% hoa quả nhập vào Việt Nam có chất bảo quản độc hại, cả ba bộ trưởng Y tế, Nông nghiệp và phát triển nông thôn, Công thương đều cho thấy không cơ quan nào có trách nhiệm đầy đủ.

Câu hỏi “treo” chất lượng

Bà Phạm Phương Thảo, ngụ tại P.5, Tân Bình kể: không chỉ tôi, mà mấy bà khác khi đi chợ đều săm soi, xem và hỏi kỹ, hễ người bán nói hàng Trung Quốc là không mua.

Điều này được bà Đoàn Thị Hằng, tiểu thương chợ Hoàng Hoa Thám xác nhận: khách hạn chế mua hàng Trung Quốc, họ chấp nhận mua cà rốt, khoai tây, súp lơ Đà Lạt với giá cao hơn.

Chính bà Nguyễn Thị Thanh Hà, ban quản lý chợ nông sản Thủ Đức nhìn nhận: gần đây người tiêu dùng ngại dùng hàng Trung Quốc vì họ không xác định được trong sản phẩm có chứa chất gây độc hại cho sức khoẻ hay không. Đã từng có rất nhiều ý kiến của người tiêu dùng thắc mắc về việc táo, lê Trung Quốc mua về để cả tháng không bị hư liệu có tẩm chất bảo quản hay không, nhưng chưa có nghiên cứu khoa học nào chỉ ra được cụ thể các mặt hàng đó tẩm chứa chất gì, ảnh hưởng đến sức khoẻ người tiêu dùng ra sao?

Theo quy trình kiểm dịch mà bà Hà cho biết, thì ban quản lý chợ chỉ kiểm tra khá kỹ các loại rau củ quả trong nước, còn hàng Trung Quốc khi nhập vào chợ đã có đầy đủ các giấy tờ qua cửa khẩu thì ban quản lý chợ không kiểm nữa. Thực tế cũng cho thấy, khi đã vào đến TP.HCM, thì hàng nông sản Trung Quốc không còn bị bất kỳ hình thức kiểm tra nào. Các đơn vị như trung tâm y tế dự phòng, chi cục bảo vệ thực vật… đều không chịu trách nhiệm về việc kiểm tra hàng đã vào chợ.

Đội lốt hàng nội

Chỉ tính tại hai chợ đầu mối lớn ở TP.HCM là Hóc Môn và Thủ Đức, lượng nông sản Trung Quốc về hàng đêm trong tuần đầu tháng 11.2008 đã trên 300 tấn/ngày. Tại chợ Hóc Môn, chỉ với ba loại củ hành trắng, củ hành tím và tỏi, sản lượng đã trên 100 tấn/ngày. Ở chợ Thủ Đức chủng loại đa dạng hơn, với sản lượng trên dưới 200 tấn ngày.

Theo các chợ đầu mối kể trên, số lượng rau củ quả Trung Quốc nhập về đã giảm khoảng 30 – 40% so với quý 1 và quý 2. Nhưng số lượng kể trên cũng đủ để phân phối rộng khắp các chợ. Những chủng loại phổ biến gồm: tỏi, hành, cà rốt, khoai tây, bông cải, táo, lê, nho, nấm, cải, đậu, cà chua, súp lơ, gừng, ớt, măng... Dễ dàng tìm thấy những sản phẩm này hiện diện khắp các chợ và cửa hàng, từ Bến Thành, Hoà Bình, Rạch Ông đến Bà Chiểu, Tân Định, Hoàng Hoa Thám...

Tiểu thương thích bán rau củ quả Trung Quốc vì giá rẻ, hình thức sạch đẹp và để lâu không hư.

Bà Nguyễn Thuý Hải, ngụ đường D5, Bình Thạnh kể: Tôi đã thử đi gần chục tiệm bán sinh tố, nước trái cây ép, nơi nào cũng dùng cà rốt Trung Quốc. Ngay cả ra chợ mà mua cà rốt Việt Nam cũng chỉ vài sạp có bán. Còn hồng giòn, thì các sạp bán trái cây rao là hồng Hà Nội, thực chất toàn hồng Trung Quốc, loại hồng giòn trái nhỏ, vị đậm đà của Hà Nội khó mua lắm.

Gần đây nhất, từ tháng 10.2008, loại táo trái nhỏ, giống như táo Fuji của Nhật, ăn giòn ngọt được quảng cáo là táo Thái, táo Hà Nội lại bày bán khắp các chợ, lề đường TP.HCM, nhưng ít người biết đó cũng là hàng Trung Quốc.